HomeDe S.D.A.P., wat zij is en wat zij wilPagina 53

JPEG (Deze pagina), 1.10 MB

TIFF (Deze pagina), 7.19 MB

PDF (Volledig document), 70.71 MB

V M _ _ R,
r 5* a
hunne waren in het enigen land duurder te verkoopen door afwe- _,
ring der buitenlandsche konkurrentie. Het is, evenals de trust, ‘ï
een teruggang van d·e vrije konkurrentie naar het monopolie --
t evenals de trust, op kosten der verbruikers en ten bate der kapi- i
talisten. En de druk, dien dit stelsel op de massa uitoefen·t,
werkt vooral revolutioneerend bij de prijsstijging der eerste levens-
behoeft·en en de vermeerdering der behoeften van de arbeiders-
i klasse. Zoo werken beide verschijnselen, militarisme en protec-
hionisme, samen, om de tegenstelling der beide groote klassen
­ be verscherpen en den drang naar het socialisme te versterken.
Intusschen oefent ook de stijgende macht, die het proletariaat
zich in den klassenstrijd heeft veroverd, haar invloed op het
optreden der bourgeoisie, zoowel in den industrieelen als in den
politieken strijd. Bedenkt men, dat ook klassen worden gedreven,
evenals de enkele mensch, door het instinkt om te leven, dan
begrijpt men, dat, naarmate de maichtsvermeerdering van het
proletariaat zoodanig is, dat haar verdere toenemiing het bestaan
zelf der heerschende klasse in gevaar brengt, deze voor verder
toegeven aan zijne eischen meer en meer moet teru·gschril<ke·n.
. Het bestaan der heerschende kla.sse i·s nu eenmaal hetzelfde, als
de heers chappij dier klasse, heerschappij in de voor­tbren-
ging, heerschappij in den staat, de laatste om de eerste te hand-
haven. Hieruit volgt, dat zij er een levensbelang bij heeft, de ,
arbeidersklasse te verhinderen, den vollen invloed van haar getal
en haar organisatie op den staat te doen wegen. Zóó komt het,
dat de tijd voorbij is, waarin het algemeen kiesrecht de rrrassa
in d­en schoot wordt geworpen als onder Bismarck is geschied. ·
Dat thans overal d·oor het proletariaat elk stukje politiek recht
met hand en tand verdedigd en voet voor voet veroverd moet
worden. En dat, waar nu eenmaal de stroom van het algemeen i
kiesrecht op den duur niet is te keeren, de bourgeoisie bij haar
wijken voor dien eisch steeds zint op middelen, om door bijkom-
. stiige wijzigingen in de staatsregeling de werking van het alge-
meen kiesrecht te verzwakken. Hiermede hangt samen de groote
vexikoeling der liefde van de bourgeoisie voor het parlementarisme.
Het parlement is zijn ontstaan verschuldigd aan d`e opkomst
van een geldbezittenden burgerstand en de behoefte der lands-
· vorsten aan geld, om hunne oorlogen te voeren en hun staat op
te houden. Het is sinds de Fransche revolutie het plechtanker
geweest van de bourgeoisie, die in 1848 er in geslaagd is, in de
meeste landen van Europa de wetgeving en een groote zegging-
schap in het bestuur over te brengen van den vorst en zijne
- ministeries naar het parlement.
i Zóó is een machtig, op zijne rechten naijverig, intellektueel
, hoogstaand parlement de politieke uiting eener zich voelende,
‘, machtige, hoogstaande bourgeoisie. Sedert echte-r de arbeiders-
l
l