HomeDe S.D.A.P., wat zij is en wat zij wilPagina 41

JPEG (Deze pagina), 1.09 MB

TIFF (Deze pagina), 7.11 MB

PDF (Volledig document), 70.71 MB

39 c
Y
j ook kunnen bestaande koöperaties in de steden groote bedrijven
~ pachtten en voor hunne rekening laten bewerken, waarvoor zij
l met vereenigingen van landarbeiders de noodige overelenkomsten,
? onder publieke kontrole, kunnen treffen. Daarnevrens zullen ook ~
de gemeenten, landelijke en stedelijke, op dit gebied moeten A
optreden. De verzorging der bevolking met voedingsmiddelen Y
· was sinds lang een onderwerp van gemeentezorg. Deze strekte j
ï zich tot heden bijna uitsluitend uit tot dïe zo·rg voor het houden
u van een markt, waar verkoopers en verbruikers elkander kunnen i ·
vinden. De watervoorziening was veelal r­eeds in oude tijd·en een «
onderwerp van direkte gemeentezorg. In de vorige eeuw kwam ;
daarbij de leverantie van licht, terwijl het toezicht op bestrating
van vroegere tijden overging in het aanleggen en onderhouden .
|_ daarvan do·or ·de gemeente. Dit breidde zich uit tot allerlei ver- 1
keersmiddelen, o.a. de tram. In sommige gemeenten begon men ï
met melk- en broodleverantie van gemeentewege. De duurte be- '
E vord·ert dit; ook het =toezich·t der gemeente op de vleeschleverantie
(gemeentelijk abattoir) zal, onder den drang der hooge vleesch-
` { prijzen, tot meer direkt optreden als vleeschleverancier leiden. .
j Vindt men tegenwoordig reeds vele voorbeelden van gemeente-
l lijke exploitatie van grond, de behoefte hieraan zal zich uitbrei-
den met hare taak als leverancier van voedingsmiddelen. 1) Zoo
g groeit ook op dit gebied de maatschappij in de richting van het
publieke bedrijf, dat na het verstrekken van grond ter bebou-
- wing aan de gemeente en de exploitatie daarvan door haar of ·
vo·or hare rekening, to·t het socialistisch gemeentelijk landbouw-
· bedrijf mo·et leiden. ’
Inmiddels wordt de gewone landarbeider, als loonarbeider l
in toenemende mate in den strijd voor het socialisme betrokken.
Vakbeweging en politieke partij zijn voor hem hetzelfde, wat
j zij voor de andere arbeiders zijn. Zijn ekonomische positie tegen-
ä over den ondernemer is toch dezelfde als voor hen. Alleen wordt
j hij door de sociale wetgeving nog wat erger verwaarloosd dan
l zijne kameraden in andere bedrijven. De eigenaardige gevolgen
j van zijn meer afgezonderd leven en daaruit voortvloeiende lang-
j _ zamer toetreding tot de strijdende arbeid·ersbeweging worden
hem door de bourgeoisie welningepeperd. Hij komt langzamer,
_ l . maar komen moet en zal hij, daar dezelfde wetten van het
kapitalisme, die zijne gansche klasse naar het socialisme drijven,
ook gel­den voor hem. Het platteland kan en zal dan ook
niet het resultaat tegenhouden van dat ekonomisch proces, dat
wij in de vorige paragraaf hebben geschilderd. Al komt de e k o-
nomische drang daarnaar voort uit de ontwikkeling der
industrieele en handelsbedrijven, de beweging, daardoor in de
A maatschappij gewekt, sleept ook het platteland mede.
l- ') Zie; Kautsky, Bodenfragen, ,,Neue Zeit", 1911, 2, blz. 267.
i
l i.
l