HomeDe S.D.A.P., wat zij is en wat zij wilPagina 19

JPEG (Deze pagina), 1.06 MB

TIFF (Deze pagina), 7.01 MB

PDF (Volledig document), 70.71 MB

17
maken was. Waar zij de voorstellen der regeeringen aan dat
' belang tegenovergesteld achtte - zooals ten onzent met de
. pensioendwangverzekering het geval is - en er dus tegen moest
Q stemmen, was zij bij de behandeling der onderdeelen toch op
1 haar post, om de nadeelen geringer en de voordeelen grooter te 1
g maken. En naast haar was het de moderne vakbeweging, haar
i strijdmakker en geestelijke zuster, die voor de arbeidersklasse
een zoo belangrijke verhooging van loon wist te veroveren en
‘ ’ eveneens haar toenemende macht overal dienstbaar maakte aan
de verk·rijging van wettelijke hervormingen.
{ Toch schijnt het tijdperk van groote ingrijpen·de sociale her-
vormingen, althans op het vasteland van Europa, gesloten te zijn.
De sociale hervorming gedijde nog het best in den tijd, toen
het industrieele kapitalisme reeds ver genoeg was ontwikkeld,
if. om zijn verwoesting der volksgezo­ndheid te toonen en dringend
§ verbetering te eischen, terwijl de kleine burgerij en het grond- r
bezit met een deel der intellektueelen nog sterk genoeg tegen-
over de industrieele bourgeoisie 'stonden, om die verbetering
tegen haar wil tot stand te brengen. De meening, hierdoor de in
ig macht opko-mende arbeidersklasse tevreden te kunnen stellen,
» was voor dat st­reven een reden te meer. Dit zijn de oorzaken,
- die Kautsky 1) aanvoert voor het tot stand; komen der Tienuren-
wet in Engeland in 1847. Wij voegen hieraan toe, dat ook de
E totstandkoming der staatspensioneering en der andere sociale
hervormingen aldaar, in een tijd dat de duurte de vakbeweging _
tot massale, het gansche ekonomische leven bedreigende werk-
stakingen voert en de oprichting eener zelfstandige Arbeiders-
partij de regeerende partijen noodzaakt, deze zooveel mogelijk
te vriend ·te houden, aan oorzaken als de laatstgenoemde moet
Q; worden t·oegeschreven. De hervormingszin der Engelsche liberale
ïi _ bourgeoisie schijnt echter hiermede ook uitgeput; de vraag is
Yi zelfs, gezien haar nederlagen bij zoo menige tusschentijdsche
·ï verkiezing, of zij voor den gemi·ddelden Engelschen kiezer de
j, , boog niet wat al te strak heeft gespannen en of op dit tijdperk
" j van hervormingsaktie ~ tenzij de Engelsche arbeidersklasse het
wete te voorkomen - niet een van reaktie zal volgen, evenals
dit tien onzent in 1901, na de totstandkoming der Ongevallenwet,
het geval was. Het vasteland van Europa intusschen leverde veel
W minder op. Behalve de sociale verzekering, in Duitschland en
W Oostenrijk meer volledig, in andere landen nog slechts voor een
" deel broksgewijze ingevoerd, een slappe arbeidswetgeving voor
vrouwen, kinderen en jeugdige personen, die nog de ergste uit-
ë buiting van kinderen in den landbouw en het kleinbedrijf toelaat,
j terwijl zij in de fabriek slechts matig worden beschermd. Be-
` ‘ï 1) De Vl/eg naar de Macht, blz. 108-109.