HomeDe S.D.A.P., wat zij is en wat zij wilPagina 18

JPEG (Deze pagina), 1.05 MB

TIFF (Deze pagina), 7.01 MB

PDF (Volledig document), 70.71 MB

ä j _
Q 16
; ` en oorzaak van de misstanden, die het hadden uitgelokt, greep
] daarmede verder en verder om zich heen. Het openbaarde zich ·
in een kolossalen groei rder sociaal­·demo­kratie in alle landen g
van Europa, vooral in die, waar het meest aan sociale hervorming .
ï is gedaan, en in een geweldige uitbreiding der van het kapita- j`
l lisme onafhankelijke, strijdbare, ,,moderne" vakbeweging. De i
i reden hiervan wordt in ons program aldus uiteengezet: ,,Bïij Q
l haar strijd om politieke rechten en sociale hervorming stuit ll
j de arbeidersklasse, zoolang zij de maatschappij niet ·
beheersch t, op rde overmacht der he·erschende klasse, die §
j niet dan noo dgedro n ge n, onder eden invloed der wassencle
l macht van [het proletariaat, aan zijne eischen tegemoet komt If
en daarbij niet verder gaat, dan de handhaving harer
l heerschappij en het twezenvan het kapitalistische f
l s telsel het gedoogen." Het wezen van het kapitalistische stelsel 4
l is: winst maken van ·den onbetaalden arb·ei­d, door de arbeiders `N
[ geleverd. Eischt het levensonderhoud van den arbeider tot in ,,
j standhouding zijner arbeidskracht bijv. ‘4 uren maatschappelijken
Q arbeid, men geeft Chem een loon in evennediglreid daarmede ;
maar men laat hem 1o, I2 uren of langer werken en trekt de
i ,,meerwaard·e", in die onbetaalde 6, 8 of meer uren geleverd, tot gif
‘ zich. Het bedrag dier meerwaarde moet groot genoeg zijn, om i
de moeite ien het risiko der kapitalistische onderneming te loonen.
Zoodra door het 'dalen dier meerwaarde, tengevolge van het
beter betale·n _en minder uitbuiten van den arbeider, de winst
i van den kapitalist niet meer voldoende zou zijn, om er zijn
f kapitaal aan te wagen, zou het einde van het privaat bedrijf F
daar zijn en het uur zijn aangebroken, waarop de kapitalist
; zijn kapitaal aan de maatschappij in haar geheel zou moeten
i afstaan, om het van liarentwege t·e exploiteeren en de meerwaarde
j in het maatschappelijk belang, dat is mede ten bate en onder 'S
, ’t beheer der arbeiders, te gebruiken. Dat zou zijn de ondergang r.
l van het kapitalisme en de aanvang der maatschappelijke 5
! produktiewijze, van het socialisme. Dat de kapitalis- l
tische klasse elken stap in deze richting slechts noodge­ ·
j drongen doet en haar sociale hervorming zoodanig uitvoert {S
= en van zoodanige maatregelen doet vergezeld gaan, da.t deze 4
uiterste grens zo-o ver mogelijk blijft verwijderd, ligt voor de
Q hand. i
Het is verre van ons, de beteekenis der sociale hervorming en
van het streven daarnaar voor de verheffing der arbeidersklasse U
j te willen verkleinen. Het is integendeel de sociaaldemokratie, die
E niet slechts den stoot heeft gegeven tot de sociale hervormings­
politiek der bourgeoisie, maar bij hare uitwerking in de parle­
menten steeds haar uiterste best heeft gedaan, ervan te maken,
j wat er voor de wezenlijke verheffing der arbeidersklasse van te .
il d
il -

el . ·¤· _ _ t