HomeDe regeling der gouvernements suiker-cultuur, beschouwd in verband met het daarover uitgebragte verslag door de drie overgeblevePagina 61

JPEG (Deze pagina), 737.27 KB

TIFF (Deze pagina), 7.02 MB

PDF (Volledig document), 91.76 MB

j d
l
Q ,
2
57
r
l l worden; want wel is waar mogen de opgezetenen zich van dien last
1 ri kunnen ontslaan door verhuizing, datzelfde regt bezit ook de inwoner
B der dessa; maar wij weten, hoe noode een javaan de plaats zijner
- inwoning verlaat, en waar zou hij iets beters aantreffen, zoo lang
1 hij over mishandeling of onderdrukking niet heeft te klagen?
1 Het mag als een doorslaand bewijs der heldere inzigten van vele
, E landheeren gelden, dat zij de heerendiensten hebben vervangen door
1 geldelijke belooning, want ook zij hebben de voordeelen van den
vrijen boven den gedwongen arbeid leeren kennen, ­­­- niettemin
n hebben zij in de regten die zij behouden op de bevolking hunner
e landen, eenen vasten waarborg; regten, die zij ten allen tijde kunnen g
­ doen gelden, zij het ook door eene andere regeling, waarop de wet
g hun aanspraak geeft.
Besehouwen wij den arbeid bij den landbouw in de vorstenlanden; i
S daar vinden wij dien evenzeer gegrond op de regten van den souverein, H
n L gewijzigd naar de begrippen van den Europeschen landhuurder, die i
el E, dezen vervangt.
g Elders wijst men op de suikercultuur op de woeste gronden, ge-
n - dreven door vrijwillig volk; maar wij vinden in die omstandigheid
g eene bevestiging van ons betoog omdat de toestand dien wij beschreven ,
daar niet bestaat, het volk (zoogenaamde boedjangs) geene sawas
gg bezit, en meestal van elders komt, zoo als onder anderen in de af- X
er deeling Krawang. l
,e Nog kennen wij enkele ondernemingen, werkende zonder dadelijke
D inmenging des bestuurs, doch ten behoeve van welke, welligt zeer
6 wijsselijk, de arbeiders ontheven zijn van verpligte gouvernemente-
1 cultuur, waarbij zij anders zouden worden ingedeeld.
m Is aan den eenen kant het stelsel van verpligten arbeid te hoog
.e aangeprezen, aan den anderen kant is het onverdiend te hevig aan-
gevallen; en naar ons oordeel zijn vooralsnog de eischen der partij
2- van vooruitgang te hoog gesteld ­- de bezwaren , door die van behoud
aangevoerd, niet altijd even gegrond.
ir De verliezen op de producten aan het gouvernement geleverd zijn
>­ i berekend, en aan de slotsom gekomen, heeft men uitgeroepen, zie-
g- daar de vruchten van het dwangstelsel; terwijl wij hebben aangetoond ,
i, dat andere oorzaken daarvoor zijn aan te geven.
Vaak is een vroeger tijdvak van vrijheid van handel en arbeid aan
ui 3 de invoering van het eultuurstelsel voorafgegaan, uitbundig geroemd,
k doch wel onderzocht, gelooven wij, dat de overtuiging is verkregen,
in dat in de voorstelling meer sohoons dan waarheid heeft gelegen.
ii
li
l
l
J
; l
x
sz
ä