HomeMaterialisme, evolutionisme, darwinismePagina 7

JPEG (Deze pagina), 920.12 KB

TIFF (Deze pagina), 7.78 MB

PDF (Volledig document), 21.74 MB

1
1
1
5 1
1
mint geen zieleverwondering. Tot geenen prijs mag die wereld
1 ons opeischen tot Godsaanbidding. Het wordt dan een uitermate
moeilijk geval. Het allerlastigste bij deze bespiegeling is, dat ...... j
de dingen er nu eenmaal zijn. Niet minder dan het ,,v a n w a a r?" j
grijpt de vraag ons aan: ,,wat en hoe" zijn die dingen nu 1
toch eigenlijk? En daarop antwoordt nu het Nlaterialisme - het- j
welk liever h o n d e r d andere wonderen aanneemt, dan het é é n e 1
wonder der schepping, hetwelk Gods Woord ons leert, - dat alles
in zijn in-wezen en herkomst niets is dan stof, materie. Alle dingen
en ook alle ,,daadzaken" van lichaams- of van ziele- en geestes-
leven, zelfs alle denkbeelden over geest en God incluis, zouden
in ’t diepst der zaak, in hun innerlijkste wezen niets anders- zijn
dan stof en stofwisselings-activiteit, stofwerkingen; alles zou ten
slotte uit telbare en weegbare stoffen zijn af te leiden.
1 Dit Materialisme is zeer oud. Het vond zijn aanhangers en wijs-
j geerige verdedigers reeds in de grijze oudheid. ln den nieuweren
ir tijd is het verjongd te voorschijn getreden, ik noem als zijn pro-
j feten slechts: Büchner, Feuerbach, Vogt, Moleschott, Czolbe,
* Haeckel enz.
Bij ondergeschikte verschilpunten komt in hoofdzaak aller leer j
hierop neer, dat de wereld bestaat uit een oneindig aantal atomen
(stofdeeltjes, zóó klein, dat ze niet meer gedeeld kunnen worden),
welke zich eindeloos bewegen in de oneindige ruimte, overeen-
‘ komstig vaste mechanische ,,wetten". Door in de stof inwonende
kracht (of hoe men dat ook voorts genoemd heeft), beweegt deze
zich, trekt ze aan, stoot ze af, vermengt, vereenigt ze zich, for- ï
meert ze uit haar zelf complexen, vormt cellen, en bouwt uit die
cellen weer lichamen op, enz. enz. En alle beweging, ook alle leven,
alle denken en zijn is stof en niets dan stof. Die stof is voorts on-
deelbaar, ook onvernietigbaar, en zóó ook ongeschapen. Eeuwige
stof, ziedaar de sleutel, welke het wereldraadsel verklaren moet.
Alle toestanden, gebeurtenissen, levensverhoudingen; historie en re-
jj ligie, recht en zedelijkheid, wetenschap· en kunst, en alle dingen zijn
j gegrond in stof en zijn in·hun wezen stoffelijke verhoudingen. -
j Physica en chemie verklaren alle dingen! j
Nu zij vooraf reeds opgemerkt, dat deze leer ten slotte niet anders
j is dan ook een ,,geloof". Wie niet naar de kerk wil, omdat ge 1
dáár gelooven moet, ga ook niet naar Haeckel of Büchner, want j
1 zonder ,,gelooven", en geen klein beetje ook, komt ge daar niet j
1 1
1