HomeEvenredig kiesrechtPagina 24

JPEG (Deze pagina), 840.06 KB

TIFF (Deze pagina), 7.95 MB

PDF (Volledig document), 23.47 MB

l
22 W
een behoorlijke oplossing der moeilijkheid kon leiden,
zoodat zij noodwendig op dwaalwegen moest geraken. Zoo f§
verwierp zij om praktische redenen het denkbeeld, om de l
provinciën ter verkiezing van de leden der eerste kamer ,
zóó te groepeeren, dat in elke groep een aantal leden ë
wordt gekozen voldoende om een evenredige verdeeling '
van de plaatsen over de verschillende partijen mogelijk te
maken, en bleef haar niet anders over dan het ,,personen­ *
stelsel" aan te bevelen. Wat zij dus aanvankelijk op de j
scherpste wijze had bestreden, wordt hier met vlag en 5
wimpel ingehaald! Op welken grond? ,,Hier, waar het aantal E
kiezers beperkt is en die kiezers bovendien zijn de leden
der Provinciale staten zijn alle vereischten voor het personen- g
stelsel aanwezig en laat zich de toepassing van een ander
stelsel zelfs moeilijk denken."
Voor de uitwerking van het stelsel heeft de Commissie
haar keus gevestigd op een systeem, dat zeer nadert tot
dat door Haoiïivaacw-Biscnoee in verschillende geschriften
ontwikkeld. Dit stelsel behoeft hier niet nader te worden
orxtvouwd. Het heeft het groote bezwaar dat de verkiezing
afhankelijk wordt van de volgorde, waarin de stembriefjes
worden geopend. Creenzins ontkent de Commissie dit be-
zwaar, maar volgens haar wordt het tot een minimum
teruggebracht, wanneer vooraf de briefjes goed dooreen
zijn gemengd en genummerd. Daardoor, beweert zij, is
alle willekeur uitgesloten. Persoonlijke willekeur, dat kan
zijn; maar het toeval en niet de wil der kiezers beheerscht
hier, althans voor een deel de verkiezing. Dat bij de ver-
kiezing voor een door overlijden of bedanken opengevallen
plaats hier de moeilijkheid niet geringer is dan bij de
verkiezing voor de Tweede Kamer, behoeft geen nader j
betoog. 4
Blijkbaar heeft de Commissie de moeilijkheid wel gevoeld
maar niet durven uitspreken, dat, zoolang de leden der
Eerste Kamer worden verkozen door de Provinciale Staten, `
van een zuivere toepassing van evenredig kiesrecht geen
sprake kan zijn. Want zij zegt hierover het volgende:
,,Het door de Commissie aanbevolen stelsel verwijdert
nagenoeg volkomen het element van kans, dat bij het
oorspronkelijk Haai;-stelsel is gelegen in de volgorde, waarin
de billetten worden geopend. Het heeft boven het stelsel