HomeGoddelijke paedagogiePagina 36

JPEG (Deze pagina), 718.76 KB

TIFF (Deze pagina), 5.77 MB

PDF (Volledig document), 29.18 MB

. 34
al wat het leven onderhoudt en bevordert, kwaad al
wat het leven schaadt. Eigen leven en anderer leven,
- want in de ethiek wordt het verantwoordelijkheids
besef. grenzeloos uitgebreid tegenover al wat leeft,
dus niet alleen tot een bepaalden kring of groep,
maar tot de menschheid in haar geheel en zonder on-
derscheid van ras of nationaliteit, van kleur of ge-
‘ slacht en wederom niet alleen tot de menschen, maar
ook tot de dierenwereld, ja zelfs tot het plantenrijk.
Schweitzer is de man van ,,het werkzame medelijden,
wien de oude, in den grond egoïstische ethiek niet
kan voldoen." Het leven is hem geen gelegenheid
tot mediteeren, maar een roeping tot werken, ,,en
, daarom" zegt Karl Joël ,,verlaat de predikant den
j kansel, de professor daalt van den katheder, de ge-
l schiedvorscher sluit de studeerkamer, de kunstenaar
laat zijn geliefd orgel onberoerd, de cultuurphilosoof '
ontrukt zich aan alle schatten en bekoringen der be-
schaving en trekt twee maal jaren lang de wildernis
c in, om slaapzieke en melaatsche negers te helpen en
daar in het tropische oerwoud overpeinst en schrijft
hij zijn uitgebreide Kulturphilosophie," overtuigd
dat het ethische slechts in den enkeling tot stand
komt en dat alleen in de persoonlijkheid geest en
waarheid aan het woord komen. Hij komt daarin tot
de conclusie, dat in ieders begeerte om te leven de
algemeene levensdrang zich anders individualiseert i
dan in de anderen. Zoo ontstaat een rivaliteit, waar- g
door zij, die geroepen zijn elkanders leven te bevor-
deren in solidariteit, in egoïsme elkanders tegenstan- ,
ders worden. Men wil zich uitleven, stuit in die on-
beteugelde begeerte op anderen, die, van denzelfden t
ä
.3
äl
- " !»­-­­----­-a Q