HomeDe openbare en de vrije schoolPagina 20

JPEG (Deze pagina), 695.80 KB

TIFF (Deze pagina), 5.21 MB

PDF (Volledig document), 21.36 MB

18
omschrijven wat nu de positieve inhoud was van hetgeen
er als godsdienst overbleef. Daaromtrent waren de meeningen
nog zwevend.
Hiervan droegen de woorden, waarmee de regeering van
Vl 1857 haar wetsvoorstel verdedigde, het kenmerk. Eenerzüds
toch erkende zü : ,,doordrongen te wezen van de overtuiging,
dat de vorming van het hart tot zedelükheid in den gods-
dienst een krachtigen hefboom vindt, ja daarop gegrond
moet zün," maar zü gaf van dat woord geene andere om-
schrijving dan deze: het is ,,een algemeen Christelük bewust-
zgn, hetwelk in allen leeft, en daarmee samenhangende waar-
heden en gevoelens, welke allen in de harten der kinderen
geplant wenschen." ‘ o ,
Verspreidde de toepassing dier wet in de eerstvolgende
jaren meer licht? Gedeeltelijk, ja. Namelijk niet positief, '
doch negatief, want in 1860 zag de schoolopzicner Hofstede
de Groot zich gedwongen zijne betrekking neer te leggen,
omdat hü de onderwüzers op het hart had gedrukt de i
scholieren bekend te maken met ,,Jezus’ geboorte, opstan-
ding, hemelvaart en kerkstichting." Daarmede was dus uit-
gesproken, dat niet meer geleerd mocht worden de Bijbel-
sehe Geschiedenis, opgevat zooals de Natuurlijke Godgeleerd-
heid dit had gedaan: eene uitspraak welk eten gevolge had,
dat de schoolbibliotheken herzien en nieuwe uitgaven van
schoolboekjes gewüzigd werden.
Daarop volgde de wet van 1878.
De behandeling dezer wet viel in den tüd, toen het scheen ' "
als zou geheel de godsdienst met erkenning van dank-
baarheid voor de bewezen diensten op pensioen gesteld
worden. Velen toch, en daaronder juist zü, die als de toon-
gevers op wetenschappelük en letterkundig terrein werden
h gehuldigd, oordeelden, dat de ontwikkeling derQmenschheid
­» wel veel aan het geloof in en aan de onderwerping aan `
God te danken had gehad, maar ook, dat dit geloof als
opvoedingsmiddel geen dienst meer kan doen, dat men zich
zelfs boven zün invloed verheffen, den geestïer vrü van