HomeDualistische economiePagina 33

JPEG (Deze pagina), 880.03 KB

TIFF (Deze pagina), 7.93 MB

PDF (Volledig document), 31.33 MB

3I
dorp Gaggar Bhana (1928) wordt het aantal personen, met
hun gezinsleden, levend van liefdadigheid, bedelarij, gods-
dienst enz., aangegeven als 13,5 percent van de totale
bevolking.
Ook de verhouding van den mensch tot de dieren, zoo-
wel de schadelijke als de huisdieren, kan door buiten­econo-
« mische, vooral godsdienstige motieven worden bepaald. Het
is bekend hoe in Britsch­Indië allerlei schadelijke dieren
ongehinderd worden gelaten en hoe de godsdienstige begin-
selen ten aanzien van het rund in de Hindoe-streken ratio-
neele veeteelt onmogelijk maken en den qualitatieven achter-
uitgang van den runderstapel ten gevolge hebben.
Deze voorbeelden laten zich zonder moeite vermenig-
vuldigen en het is juist en verklaarbaar, wanneer voor de
dorpshuishouding het beginsel wordt aangenomen, dat de
economische wetten beheerscht blijven door andere sociale
wetten, door godsdienst, zeden en traditie voorgeschreven.
Dit beginsel blijft ook van toepassing voor de economi-
sche politiek. Wil economische politiek voor de dorpshuis-
houding aanvaardbaar zijn, dan heeft zij zich te kleeden in
ethiek en religie. De dorpshervormer zal niet enkel econoom
mogen zijn, hij zal leidsman moeten wezen ook in den
hoogeren zin van zedelijken voorganger, hij zal de bevolking
moeten treffen niet enkel in haar economischen zin maar ook
in haar zedelijke beginselen. Het is het juiste uitgangspunt
van de rural­reconstruction-beweging in ritschB­Indië cn
van het beginselprogram van Gandhi, dat zij zich niet bepalen
tot economische doeleinden maar daaraan maatregelen op
ethisch, sociaal en religieus gebied verbinden. Het is ook de
kracht van het coöperatief beginsel, die dit voor den een-
, voudigen desaman zoo geschikt maakt, dat in de coöperatie
ethiek en economie tot een harmonisch geheel verbonden
kunnen worden. De naamlooze vennootschap moge in de
steden tot bloei komen, zij past zich aan aan den daar heer-
schenden geest, voor de dorpen, voor het platte land moet
de coöperatie in haar volle zedelijke werking de oplossing
ook van het economisch vraagstuk brengen.
Het zou mij niet zwaar vallen de hier aangeduide tegen-
stellingen in de dualistische samenlevingen nog met eenige
te vermeerderen. Ik moge echter hiermee volstaan, zij zijn