HomeTwee achterlijke arbeidssystemen voor inboorlingen in Nederlandsch Oost-IndiëPagina 49

JPEG (Deze pagina), 894.73 KB

TIFF (Deze pagina), 7.27 MB

PDF (Volledig document), 56.19 MB

VOOR INBOORLINGEN IN NEDERLANDSCH OOST-INDIE 43
betreurenswaardige eigenrichting tot het verleden doen be-
hooren.
Het is dan ook geen toevalligheid, dat in het laatste jaar ook
de javaansche politici steeds feller en gedocumenteerder dit
vernederende arbeidsstelsel, dat hun volk vele nadeelen brengt
en vele voordeelen onthoudt, bestreden. Reeds nam de P.N.I.
(Partij Nationaal Indonesië) de bestrijding als programpunt op,
en men kan veilig constateeren, dat vrijwel alle inheemsche
politieke vereenigingen tegen de poenale sanctie zijn.
§ 45. Tal van nadeeleri der poenale sanctie zijn niet in cijfers
uit te drukken.
Slechts cijfers lieten wij tot nu toe spreken, maar niet alleen
het ontstellend hooge percentage moorden, moordaanslagen,
mishandelingen en gevangenisstraffen komen op rekening van
het slechte arbeidsstelsel, er is meer. Koelies worden niet alleen
door handtastelijkheden, maar ook op andere wijze geïrriteerd.
Men denke slechts aan het gevoel van onvrijheid, dat een ar-
beider tot slaaf maakt van zijn omgeving, waarheen de met ge-
vangenisstraf gestrafte overtreder van de koelie­ordonnantie
door den sterken arm van de politie weer wordt teruggevoerd, om
zijn contract van langen duur uit te dienen, onder den zelfden
blanken opzichter of bruinen onder­opzichter, die hem tevoren
sloeg, uitschold of onbillijk behandelde, of naar dezelfde kazerne-
woning, waar misschien buurman of baas het op zijn vrouw
voorzien heeft,of hem op andere wijze irriteert. Dat gemis aan
vrijheid, dat het resultaat is van den dwang der p. s., móet
telkens weer tot allerlei noodlottige conflicten leiden. De boven
gegeven verschrikkelijke cijfers bevestigen dit wel zeer duidelijk.
Slechts de hoogste dwang is in de wereld de hoogste vrijheid.
De arbeid onder de p. s. is een stelsel van allerlaagsten dwang,
op tact van den opzichter stelt het geen premie, daar de arbeider,
die op langen termijn aan de onderneming geketend is, immers
niet wegloopen kàn. Hij is als een slaaf aan zijn klein milieu
gebonden, ook al kan hij in theorie ontbinding van het contract
vragen. Practisch maakt de arbeider van dat recht weinig ge-
bruik. (In 1926 werden slechts 147 contracten ontbonden ver-
klaard op verzoek van den werknemer, tegen 2139 op verzoek
van den werkgever en 586 met wederzijdsch goedvinden.) Het
is begrijpelijk: een eenvoudige ongeorganiseerde koelie overziet