HomeTwee achterlijke arbeidssystemen voor inboorlingen in Nederlandsch Oost-IndiëPagina 31

JPEG (Deze pagina), 836.82 KB

TIFF (Deze pagina), 7.35 MB

PDF (Volledig document), 56.19 MB

VOOR INBOORLINGEN IN NEDERLANDSCH OOST-INDIE 25
maken ieder jaar eenige honderden, soms vele honderden man-
) nen met de gevangenis kennis, wegens nalatigheid in het ver-
richten van heerendienst, terwijl zij bij een geldbelasting niet
met den rechter in aanraking zouden komen.
Met vreugde las ik dus in de Memorie van Antwoord (1928):
,,De Regeering zal er naar streven aan de vordering van hee-
rendiensten een einde te maken, naarmate dit practisch maar
eenigszins mogelijk is."
§ 28. Reeds tientallen jaren vruchteloos aangedrongen op af-
schaffing.
Laten wij ons niet te spoedig verheugen, en bedenken, dat
Cremer al in 1891 op afschaffing van heerendiensten aandrong.
Reeds in 1901 zei Mr. C. Pijnacker Hordijk, als voorzitter
van het Institut Colonial International, over heerendienst:
,,D’ailleurs, je ne pense pas qu’i1 y ait beaucoup de diver-
' genees sur ce point entre nous, puisque nous sommes tous
d’accord qu’il faudra bientöt non seulement diminuer les cor-
vées, mais les supprimer totalement."
En (zie v. Deventer III p. 82) in 1901 noemde G. G. Roose-
boom als: ,,verbeteringen, die wij zoo vurig verlangen voor de
inlandsche bevolking, afschaffing of althans vermindering van
onbetaalde heerendiensten. "
Op 9 November 1906 sprak van Deventer in de 2de Kamer
over ,,Tekortkomingen in het bestuur der Buitenbezittingen",
en noemde toen ,,ons verouderd en buiten Nederlandsch-Indië
beruchte heerendienststelsel’ ’.
Als we nu bedenken, dat in 1910 op java hoogstens maar 4%,
dagdienst per heerendienstplichtige werd gepresteerd, dan weten
we, wat we van een heerendienstdruk van thans, ongeveer 20
dagdiensten in de afdeeling Bone, ja in vrijwel alle buitenge-
westen, mogen zeggen. En dan weten we ook, dat we na deze
uitspraken van ongeveer een kwart eeuw geleden op de buiten-
gewesten nog niet vergevorderd zijn met de afschaffing, die er
minstens even urgent is als 14 jaren geleden op java, waar de
Regeering er toen reeds toe overging.
§ 29. De Regeering denkt erover in sommige gewesten of ge-
deelten van gewesten de heerendienst door een belasting
in geld te vervangen.
Een algeheele afschaffing van heerendiensten schijnt de