HomeFondamenteel stelsel der landbouwkunde of eerste grondkennis waarvan de landbouwkunde moet uitgaanPagina 22

JPEG (Deze pagina), 624.01 KB

TIFF (Deze pagina), 6.75 MB

PDF (Volledig document), 27.65 MB

*
· 20
stralen der zon , en de teruggekaatste derzelve, door de
maan volgen, water, lucht en vuur, in den dampkring
der aarde in gestadige beweging houden; door welke be-
weging, water, lucht en vuur, de bovenkorst der aarde
indringt, alwaar het in beweging zijnde zonnevuur ook i
de fijnste stofdeeltjes van aarde, water en lucht in be-
weging brengt, waardoor de vier hoofdstofdeelen verfijnd
worden, en die soorten van stofdeeltjes uit de groote
massa worden afgescheiden, dewelke tot zamenzetting der
verschillende gewassen moeten dienen, om de gewassen
te doen voortkomen; waarna de gewassen hun blaadjes,
loof, enz. uitspreiden, om in de open lucht, die soorten
van stofdeeltjes uit water, lucht en vuur op te vangen ,
welke tot verdere voltooijing hunner wasdom en vorming
dienstig zgn; ­- en dit is het, hetwelke wij groeyen
noemen. -
Ten àden. Van deze, alzoo uit de vier hoofdstoffen
voortgekomen gewassen wordt veel door de bezielde schep-
selen in de verzamelplaatsen - magen -­ hunner inge-
wanden vergaard, alwaar dezelve door de werking der
natuur zoodanig onderling worden bewogen, dat die stof-
deeltjes welke tot voeding en onderhoud dier ligchamen
dienstig zijn, van de massa wordt afgescheiden, waarna
die massa als voor die ligchamen onnut zijnde wordt afge­
dreven, en dit zün wij gewoon, mest te noemen; het-
zelfde heeft; ook plaats ten aanzien der gewassen, want
uit de vloeijende stofdeeltjes welke de adertjes der schilt`,
de adertjes van bladen, of loof der gewassen doorvloeijen,
worden die stofdeeltjes van deze vloeijende massa afge-
scheiden welke tot voeding of aankleving van het gewas
dienstig zijn; terwijl de overige massa door de tepeltjes
aan de achterkant van bladen en loof uitwasemt , en alzoo `
tot de hoofdstotfen terugkeert, met welke uitwaseining
iets stofl”elijks van dat gewas verzeld gaat, hetwelke door
L