HomeLevensverzakelijkingPagina 16

JPEG (Deze pagina), 654.28 KB

TIFF (Deze pagina), 5.84 MB

PDF (Volledig document), 20.25 MB

z ' ï-¤
Maar spreek nu eens met de hoofden van zulke
bedrijven! Zij vinden zich in deze wereld nauwelijks
j meer thuis. ,,Als je tegenwoordig veertien dagen een
knecht heb, is het al heel lang. Enfin, de arbeids-
beurs verschaft wel weer een andere." Dat is een
gezegde uit de practijk. De arbeidsbeurs, niet meer
_ de persoonlijk ,,aan den winkel" komende knecht,
die ergens anders ,,gedaan" kreeg. Dat is ook een
stukje verzakelijking.
En komen nu de coniiicten, dan treden niet de
" knechten persoonlijk bij den patroon op, maar het
d bestuur der vakvereeniging, misschien zelfs het bestuur
_ van het landelijke verbond en dus: menschen uit
een heel ander deel van het land misschien bemoeien
zich met de zaak en bespreken die, maar waar-
schijnlijk niet met den patroon persoonlijk, doch met
het bestuur van de patroonsorganisatie. Hetpersoonli_jke
is uitgeschakeld. En als er een uitsluiting komt,
zooals onlangs in de bouwvakken, dan gaan ook de
oude knechten, die al zoo lang in den winkel hebben
gestaan, de straat op, want de nieuwe maatschappelijke
inrichting eischt het eenvoudig. De arbeider is
gebonden door zijn organisatie, de patroon is niet
minder gebonden door zijn organisatie.
Aan zulke toestanden gevoelen wi_j, hoe hier de
verhoudingen absoluut veranderd zijn. Waar is het
patriarchale van vroeger`? Het is er nauwelijks meer.
Die kleine bedrijven van vroeger veranderen dikwijls
van karakter. De kleine steden met vaste burger-
bevolking verminderen. En het aantal menschen, dat
in eigen huis woont, wordt - afgezien van abnormale
omstandigheden als van de laatste jaren - kleiner.
De ambtenaren vormen een grootdeeldertegenwoordige
stadsbevolking en geven daaraan een vlottend karakter.
` En de bedrijven. die bli_jven, groeien in de breedte
uit, waarmee het gewoonlijk tevens naamlooze ven-
¤---­ ­­-­-­-­­~­­¤
- 15 -­-
li