HomeHet kerklegerPagina 6

JPEG (Deze pagina), 588.05 KB

TIFF (Deze pagina), 5.50 MB

PDF (Volledig document), 16.23 MB

4
Als wg de kluw der Nederlandsche kerkgeschiedenis
afwinden tot op ’t laatst der 16de of ’t begin der
l'7d" eeuw en ’n opmerkzamen terugblik slaan op den
door ons afgelegden loopbaan, kunnen wg niet anders
dan tot de erkentenis komen, dat wg ons kerkelijk p
hoogtepunt reeds lang achter den rug hebben. Alles
is onderworpen aan de onverbiddelgke wet der evolutie. .
’nGedacl1tenstroon1, ’t wetenschappelgke of letterkun- ·
dige, philosofische of artistieke, sociale of godsdienstige,
ondervindt in het begin van zijn materialisatie­proces,
tegenstand, vervolging, verdrukking en eindelgk ver- i
werping. ln de volgende phase der evolutie openbaart
zich altgd ’n reactie. De thans niet langer iets ge-
' waande vgand spant zgn boog, voor ’t laatst wellicht, ‘
maar - o1n doel te treiïen. De zwakste wordt de
sterkste en de stroom vloeit met kracht voort, met t
’n kracht, die in zuiver wiskunstige evenredigheid j
staat tot de belemmering, die hg aanvankelgk onder-
vond en graaft zich ’n bedding, die in ’t begin eng
en diep, van lieverlede breed en zandig wordt. `
Gaat ’t niet altgd zoo? In alles?
Vond niet in ons land ’t Godsdienstigidée in ’t laatst ·
der löde eeuw, in den vorm van de naar Eenheid en
vastheid strevende Calvinistische en presbyteriaansohe
Kerkordening, uiting op een wgze, die den verziende _
moest doen vermoeden, dat strgd ontstaan en over-
‘ winning volgen zou? Het kon niet anders. De Leeraars,
waarschgnlgk vol van de questies, die toen ’t her-
vormd Europa in beroering brachten door Calvgn’s
repliek op Bolsec’s opening der theologische dispu-
'i taties, en al de gevolgen daarvan, stonden op ’n te
scherp afgebakend standpunt, naar hun overtuiging,