HomeDuitschlands groei en het Pruisische overwichtPagina 50

JPEG (Deze pagina), 892.07 KB

TIFF (Deze pagina), 7.03 MB

PDF (Volledig document), 84.27 MB

A Y?”__“,__"4 ;Y · JF
{ T è. ' ' 3
I j j
i s .
i 48 ;
a
I artikel moeten vinden, waarbij eene grondwetsverandering wordt f
tegengehouden door veertien stemmen, en waarbij dus eene _
, verandering in de grondwet door vier en veertig stemmen eerst
doorgevoerd kan worden. Dit geld echter alleen bij eene stipte ’
naleving van de grondwet.
Of te snelle wijzigingen van de grondwettelijke rechten door
deze bepalingen genoegzaam belemmerd worden, valt in de
_ praktijk ontkennend te beantwoorden. Men zoekt namelijk eene ·
vergrooting van de Rijksbevoegdheden te bereiken zonder ‘
grondwetsherziening. Er kunnen wetten uitgevaardigd worden
die niet in strijd zijn met den woordelijken tekst van de grond~
‘ wet, dus met gewone meerderheid van stemmen aangenomen
i worden. Is dus de grondwet feitelijk op indirecte wijze in wezen
veranderd geworden door zulk een wet, dan kunnen de ver­ §
schillende bepalingen van zulk een wet naderhand ook met
gewone meerderheid veranderd of aangevuld worden, al mocht r.
Y daardoor de grondwet in nog sterker mate gemodificeerd worden. W
Deze spitsvondige wijze van doen is reeds meermalen toegepast,
en de bevoegdheden der rijkswetgeving zijn op deze ,,zachte", *
geen opzien verwekkende wijze allengs sterk uitgebreid. Naar _`
‘ de letter kan men deze handelingen op genoemde wijze recht- ,_
, vaardigen, maar naar den geest is het een inbreuk maken op W
. Q de grondwet. Eene vergemakkelijking van de wetgeving is dit
Q i zeker, het grondwetsstemmental maakt een reusachtig verschil _
·`lA met eene gewone meerderheid, d. w. z. de helft plus één. j
. De jura singularia zijn voor de Zuidduitsche staten nog vrij 1
g talrijk. Beieren telt er de allermeeste, meestal betrekking hebbende ­
= op zelfbestuur bij verschillende takken van staatsbemoeiing.
{ Q De jura singularia van Pruisen echter zijn politiek van verre~
, weg de grootste beteekenis, vormen zelfs de kern van het bestuur _,
van het Duitsche Rijk, ja zelfs de kern van de geheele macht ‘
1 l van Duitschland.
t l De Bondsraad heeft wetgevende, uitvoerende en rechtspre~
j E kende macht. Met een juridische definitie of naar een klaar
j F grondbeginsel zijn zijne wettelijke bevoegdheden niet te om- Y;
j l schrijven. Zij zijn alle gegroeid uit politieke~ of utiliteits~over-­ ,
wegingen. Alleen een lijst van zijne bevoegdheden zou den V
i ï inhoud van zijne competentie kunnen weergeven.
j In dit orgaan nu, boven de afzonderlijke staten staande,
;ï samengesteld uit souvereinen, is voor den keizer geen plaats,
l wel heeft hij er zitting in, maar nooit als Duitsch Keizer,
l · äï
1
ä
{ ie
, s'
S `
T ( ·<