HomeDuitschlands groei en het Pruisische overwichtPagina 20

JPEG (Deze pagina), 872.99 KB

TIFF (Deze pagina), 6.95 MB

PDF (Volledig document), 84.27 MB

,*~~­·~·-·‘·r­··~­- =;m_ ~­g•»­~~­­«;;;;,t~ » -,.­ - ~-·-»-«$w«Br­«>.ï»­­­·­~»«4·~·­s~·-J•·~#¤•¥~à =»·w­­­­--­--Y.. . Y , . H _ A;
18
nomen, dat geschillen n i e t` door het gerecht mogen beslist
worden, een speciaal daartoe uit hun midden benoemd scheids-
) gerecht wordt slechts competent verklaard. Hier is dus de jus-
j tieele macht van den staat op zijde geschoven, zoodat in drie-
{ à vierhonderd kartels duizende ondernemers aan de jurisdictie
lf van den staat onttrokken zijn. Deze trusts kunnen in het binnen-
land abnormaal hooge prijzen eischen, de invoertarieven vrij-
* waren tegen concurrentie, en is er overproductie of verminderde l
l' afzet geweest, dan volgen zij eene politiek juist omgekeerd aan ;_
§_ die van de vrij-concurreerende nijverheid; zij werpen hunne W
li waren tegen kostenden, of onder den prijs, op de buitenlandsche
vi markt, het binnenland heeft toch reeds dubbel en dwars de
jl geheele productie met zijn hooge prijzen betaald, om zoodoende
‘ hunne fabrieken of mijnen aan den gang te houden, en hunne T
j overtollige voorraden kwijt te raken. Dit is het dure Duitsche 5
Q leven, ditmaal ten koste der consumenten, en ten koste van
j alle onwillige, of onmachtige particuliere ondernemers, die of
l doodgedrukt worden of als aandeelhouders of als ondergeschikte Q
l beambten hun bedrijf onder voogdij kunnen voortzetten. Dat
ook zulke trusts niet of zelden tot stand komen zonder lokmiddelen
l of geweldmaatregelen is duidelijk.
j Na Amerika heeft Duitschland de grootste trustvorming, _
Engeland, het klassieke land van den vrijhandel slechts zéér i
weinig. Het is dan ook eerst na 1879, het jaar der Duitsche Y
beschermende politiek, dat de Duitsche trust- en kartelvorming
begon; en waar sedert 1893 hun getal steeds klom door de t
; krisisperiode, daar ontstonden er eerst recht vele sedert 1895, 2
l toen er weer een bloeitijdperk aanbrak, ten einde den voor- °
deeligen toestand te benutten, d. w. z. er kwam concentratie
van het bedrijf met uitschakeling van den tusschenhandel en _
concurrenten, vereenvoudiging in het beheer, vaststelling van .
' productie en distributie, een handhaven van de prijzen. Grootere
winst was het gevolg, verdeeld tusschen een kleiner aantal per-
sonen, dus kapitaal- en winstconcentratie. Het ,,Rheinisch-West- s
phalische Kohlensyndicat°' opende de rij, dan kwam de ijzer- en
metaalnijverheid, de chemische industrie, de textiel-nijverheid, 3
het leder- en voedingsmiddelenbedrijf, de electriciteitsnijverheid,
de papier-, glas-, blik-, steen- en porcelein-fabricaten. Verder
' het kalisyndicaat, weverijen, springstoifabrieken, brouwerijen, Q
spiritus-branderijen, suiker-, katoen-, en petroleum-syndicaten. `.
Van al deze zijn er enkele internationaal, zooals de chemische ‘
`· ‘ -~­-du-.- .... --. er isn. g t g g g C. ___M