HomeDuitschlands groei en het Pruisische overwichtPagina 18

JPEG (Deze pagina), 898.63 KB

TIFF (Deze pagina), 6.92 MB

PDF (Volledig document), 84.27 MB

‘ é>‘
16 ë
slechts voor Duitsche handel en nijverheid beschikbaar te krijgen.
p Dreigden groote sommen belegd te worden in buitenlandsche
l waarden, dan verhoogde de Bank het disconto, verlangde de V
j Duitsche industrie kapitaal, dan werd het disconto verlaagd. De
C groote kapitaalconcentraties van de, langzamerhand tot vier
l bankgroepen samengesmolten, kredietinstellingen, verleenden een
geweldige kracht aan iedere onderneming, die zich van hare j
‘ hulp kon verzekeren. Was deze slechts eventjes levensvatbaar, L?
kl dan werd de onderneming ,,geHnancierd", d.w.z. omgesmolten 5
j tot eene maatschappij op aandeelen, of het doel was spelden~
knoppen of Dieselmotoren te fabriceeren, hötels te exploiteeren _
li of garen~en~band~zaken op te zetten. fi
jl Dit streven ,,geld~te~maken" door de zaken in het groot te
E doen bracht naast het goede ook het slechte. Er zijn banken uit~
5 sluitend ten doel hebbend ondernemingen te vestigen (Gründungs« ~ ’
j banken), of bestaande ondernemingen ,,die~niet~gaan" te veran~ B
j deren in rentegevende bedrijven (Umwandlungsbanken). Overal ,_
l zoekend en speurend naar de zwakke plaatsen in het bedrijfs- jj;
l leven, overal zijn voordeel halend, waar het naar belegging
j zoekend kapitaal maar op eene normale, liefst echter op eene Q?
abnormale rente kan hopen. Zoo verdwenen dan ook alle kleine
banken, en werden vervangen door de talrijke Hlialen van de
paar grootere, die begeerig zochten naar belegging van de hun
toevertrouwde gelden. Bij dezen ontwikkelingsgang, die niet
specifiek Duitsch is, al is hij van de West~Europeesche landen
juist in dit rijk zoo fel en plots in zijne ontvouwing geweest, gá
; konden de miswassen niet uitblijven. Voordeelige kapitaalbe­ #·;*`§
l legging werd het voornaamste, winstbejag overvleugelde weldra i
alle overwegingen ­­~ eene verterende speculatie~zucht begon te ‘ i_
heerschen, en heerscht nog in ontstellende mate. B
De Beurs, in Duitschland onder staatstoezicht, had reeds den "
l termijnhandel in graan en meel, speculatieve handel bij uit~ i
nemendheid, verboden, evenals het handelen in aandeelen van
mijnen en industrieele ondernemingen. Men poogde het gedobbel jl
in zulke waarden nog meer te onderdrukken, door elke firma,
welke hare aandeelen aan de Beurs zou willen verhandelen, te
verplichten een zéér gedetailleerde opgaaf van hare zaken in
te leveren. Bovendien mochten pas opgerichte maatschappijen
B hare stukken eerst na verloop van één jaar na openbaarmaking
van de jaarbalans aan de Beurs verhandelen. Nog meerdere
maatregelen hebben alleen ten gevolge gehad, dat deze handel
naar , r, r-, r r gggg g gg g g E