HomeOver historische levensidealenPagina 26

JPEG (Deze pagina), 869.97 KB

TIFF (Deze pagina), 8.31 MB

PDF (Volledig document), 34.68 MB

»’ · ·‘=. ` ‘`` .. ''· v‘·‘
i blinkt in de Renaissance: de zeer onklassieke ridder-
fantazie der Amadisromans viert nog hoogtij in de
geesten der 162 eeuw.
) De oorzaak, dat het antieke ideaal in het leven der
Renaissance boven alles uitstraalt, ligt hierin, dat het
, historisch gehalte ervan weer zoo veel rijker was dan 7
Y _ dat van de ridderlijke idee, en dat het in veel wijder =
W Y zin waarlijk cultuurideaal was. Het antieke levensmodel i
eerst kon het voorwerp worden van een getrouwe na-
i volging tot in bijzonderheden. Voor elke levensuiting
‘ gaf de oudheid de handleiding en de prachtigste voor-
i beelden. Men kon zijn kunst en zijn wetenschap, zijn
briefstijl en welsprekendheid, zijn staatsopvatting en
krijgstactiek, zijn wijsbegeerte en geloof of bevruchten
met of conformeeren aan de goddelijke oudheid. Zij
{ leverde in vollen overvloed kostelijk voedsel aan het ,
’ ideaal.
i Op het bevruchten kwam het aan, niet op het ·
g copieeren. Het is overbekend, dat de moderne cultuur
j ` haar leven niet uit de gewilde reproductie der oud-
heid ontvangen heeft, maar uit de levenwekkende
ll doordringing met antieken geest en vorm. De ijverige
E navolger van Cicero of Brutus werd een even on-
; mogelijk wezen als de salon-herder of de volmaakte
_ ridder. Al was in de voorstelling der oudheid het
l historisch gehalte grooter, het waarheidsgehalte in de
, practische uitbeelding daarvan in het leven der huma-
· nisten was het daarom niet. De humanistische levens-
f kunstenaar: praal- en praatziek, valsch en voos, een
V pronkende pauw, had bij de tijdgenooten spoedig af-
_ gedaan. Men hoort Rabelais over hem grinniken.
‘ Zoolang de wereld in de grieksch-romeinsche oud-
heid objectieve volmaaktheid zag, navolgenswaardig