HomeOver historische levensidealenPagina 16

JPEG (Deze pagina), 867.43 KB

TIFF (Deze pagina), 8.22 MB

PDF (Volledig document), 34.68 MB

A
` making uit aanhankelijkheid, niet belichamen. Het
deugdideaal en de hemelsche achtergrond overschit~
teren hier het geluksideaal volkomen. Toch is ook het
'_ laatste: de belofte van aardsch geluk, wel degelijk
V erin aanwezig. 10) Ook was de lust tot verzaking van
` huis en bezit nimmer een theologische aandrift alleen,
­ het was ook de eeuwige cultuurverzaking om haars
;. zelfs wil, de heilige vagabondage, waarin de pauperes
de Lugduno en de eerste volgelingen van Franciscus
den speelman en den pelgrim, den zwervenden scholier
en de ribalden ontmoetten.
·­· Hoe sterk op het eerste gezicht de tegenstelling
schijnen mag, toch is er nauwe verwantschap tusschen
het ideaal der evangelische armoede en dat van het
herdersleven: het bucolische sentiment. Gok dit beteekent
verzaking der cultuur, verlangen naar eenvoud en waar~
. heid. Doch terwijl het herdersideaal de cultuur prijsgeeft
voor de natuur en het genot, geeft het apostelideaal _
cultuur en natuur beide prijs voor de deugd en de
verwachting des hemels. Zeer verschillend is ook de
E effectieve waarde der beide ideeën. De navolging der
Armoede is haar vereerders stroeve ernst geweest.
Niemand twijfelt aan de geweldige uitwerking van _
deze gedachte op de geschiedenis. De navolging van ·
het herdersleven daarentegen is zelden meer geweest l
l dan een gezelschapsspel. Hier is wel plaats voor ¥
twijfel, of dit zoete droombeeld ooit de ontwikkeling
l der cultuur daadwerkelijk heeft beïnvloed. .
Geen enkele verbeelding heeft zoo lang de mensch~
heid met telkens weer frisschen glans bekoord als de l
illusie van de smachtende herdersfluit en verraste
nimfen in ruischend lommer en murmelende beken. De E
voorstelling is zeer na verwant aan die der gouden {
ä I
I
F ’ E